Τα δύο τρίτα των παιδιών στην Ευρώπη έχουν βιώσει τραύματα που τα ακολουθούν μέσα στην τάξη, στην αγορά εργασίας και στις σχέσεις τους.
Πάνω από τα δύο τρίτα των νέων στην Ευρώπη έχουν βιώσει αντιξοότητες στην παιδική τους ηλικία, από ενδοοικογενειακή βία μέχρι τον θάνατο ενός γονέα, γεγονός που τους εκθέτει σε χειρότερη ψυχική υγεία και ποιότητα ζωής χρόνια αργότερα, σύμφωνα με νέα έκθεση του Περιφερειακού Γραφείου Ευρώπης του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας.
Περισσότεροι από έναν στους πέντε νέους ενήλικες δήλωσαν ότι είχαν βιώσει τέσσερις ή περισσότερες δυσμενείς εμπειρίες στην παιδική ηλικία.
«Όταν ένα παιδί μεγαλώνει μέσα στη βία ή σε ένα νοικοκυριό σε κρίση, δεν θα έπρεπε να μας εκπλήσσει ότι αυτό το κουβαλά στην τάξη, στην αγορά εργασίας και στις σχέσεις του χρόνια αργότερα», δήλωσε η Natasha Azzopardi-Muscat, διευθύντρια συστημάτων υγείας στον WHO/Europe.
Πρόσθεσε ότι η έκταση του προβλήματος συχνά υποτιμάται και οι συνέπειες απλώνονται σε πολλές πτυχές της ζωής των ανθρώπων.
«Δεν πρόκειται για ένα μεμονωμένο ζήτημα ψυχικής υγείας. Είναι κοινωνικό και οικονομικό ζήτημα και απαιτεί τη συμμετοχή όλων των τομέων, όχι μόνο των υπηρεσιών υγείας», είπε η Azzopardi-Muscat.
Η έκθεση (πηγή στα Αγγλικά) βασίστηκε σε έρευνα σε περισσότερους από 26.000 νέους ηλικίας 18 έως 30 ετών σε όλη την Ευρώπη, που πραγματοποιήθηκε μεταξύ Νοεμβρίου 2025 και Ιανουαρίου 2026. Κατέγραψε την έκθεση σε εννέα μορφές αντιξοότητας, όπως σωματική, συναισθηματική ή σεξουαλική κακοποίηση, σωματική παραμέληση, χρήση ουσιών στο νοικοκυριό, ψυχική ασθένεια στο νοικοκυριό, χωρισμό ή θάνατο γονέα και μαρτυρία ενδοοικογενειακής βίας κατά την παιδική ηλικία.
«Τα ευρήματα είναι εντυπωσιακά συνεπή. Οι δυσμενείς εμπειρίες στην παιδική ηλικία βρίσκονται στη ρίζα των χειρότερων επιδόσεων στην υγεία, καθώς και των κοινωνικών και οικονομικών επιπτώσεων στους νέους ενήλικες σε όλη την Ευρώπη», δήλωσε ο Mark Bellis από το Liverpool John Moores University, ακαδημαϊκός επικεφαλής της μελέτης.
Οι συνηθέστερες εμπειρίες ήταν ο χωρισμός ή ο θάνατος γονέα, η μαρτυρία ενδοοικογενειακής βίας ή η συναισθηματική κακοποίηση.
Η έκθεση σε χρόνιο στρες στην πρώιμη παιδική ηλικία, που μπορεί να προκαλείται από αυτές τις δυσμενείς εμπειρίες, διαταράσσει την ανάπτυξη του εγκεφάλου, υπονομεύει τη ρύθμιση των συναισθημάτων και μεταβάλλει τα φυσιολογικά συστήματα απόκρισης στο στρες, σημειώνει η έκθεση.
Οι νέοι ενήλικες που ανέφεραν τέσσερις ή περισσότερες δυσμενείς εμπειρίες εμφάνιζαν σημαντικά υψηλότερα ποσοστά σωματικού πόνου ή δυσφορίας, δυσκολίες σε καθημερινές δραστηριότητες, όπως η εργασία ή οι σπουδές, κινητικά προβλήματα και δυσκολίες στην αυτοεξυπηρέτηση.
Μεταξύ όσων δήλωσαν ότι είχαν εκτεθεί σε τέσσερις ή περισσότερες δυσμενείς εμπειρίες, το 76,3% ένιωσε πως είχε ανάγκη από επαγγελματική υποστήριξη για την ψυχική του υγεία τον προηγούμενο χρόνο, έναντι 36,7% όσων δεν ανέφεραν καμία.
Ωστόσο, οι νέοι με τη μεγαλύτερη έκθεση σε επιβλαβείς εμπειρίες ήταν επίσης πιο πιθανό να δηλώσουν ότι δεν έλαβαν τη στήριξη ψυχικής υγείας που αισθάνονταν ότι χρειάζονταν, προειδοποιεί η έκθεση.
Σπάζοντας τον κύκλο
Χωρίς αποτελεσματική πρόληψη και έγκαιρη παρέμβαση, οι επιβλαβείς εμπειρίες τείνουν να επαναλαμβάνονται από γενιά σε γενιά, προειδοποίησαν οι συγγραφείς.
Οι ενήλικες που έχουν επηρεαστεί από αντιξοότητες στην παιδική ηλικία διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο να μεγαλώσουν τα δικά τους παιδιά σε συνθήκες οικονομικής πίεσης, ενδοοικογενειακής βίας και ψυχικής επιβάρυνσης των γονιών.
Παρά αυτή τη ζοφερή εικόνα, η έκθεση σημείωσε ότι ακόμη και όσοι έχουν εκτεθεί σε περισσότερες δυσμενείς εμπειρίες μπορούν να πετύχουν θετικά αποτελέσματα.
«Το θετικό», είπε ο Bellis, «είναι ότι οι δυσμενείς εμπειρίες στην παιδική ηλικία μπορούν να προληφθούν και οι επιπτώσεις τους να μειωθούν».
«Με τη στήριξη των υπευθύνων χάραξης πολιτικής, οι επενδύσεις σε πιο ασφαλή και υποστηρικτικά παιδικά χρόνια θα συμβάλουν σε πιο υγιείς πληθυσμούς, ισχυρότερες κοινότητες και ένα πιο ευημερούν μέλλον για την Ευρώπη», πρόσθεσε.
Πηγή: euronews
Photo: pexels
